De arts die vorig jaar het leven van een ernstig ziek kind actief heeft beëindigd, heeft daarbij zorgvuldig gehandeld. Dat is het oordeel van de commissie die is ingesteld om deze vorm van levensbeëindiging te beoordelen. Het is de eerste levensbeëindiging bij een kind tussen de 1 en 12 jaar in Nederland. Sinds 2024 bestaat er een regeling om bij ondraaglijk en uitzichtloos lijden van een kind in deze leeftijd een leven te beëindigen.
Het gaat om een kind dat extreem vroeg werd geboren, na 26 weken zwangerschap, waarna direct ‘zeer ernstige complicaties’ optraden, aldus de beoordelingscommissie in haar rapport. Na 4,5 maand bleek uit een MRI-scan dat sprake was van ‘zeer uitgebreide beschadiging van de hersenen’. Op het moment van overlijden was het kind bijna 2 jaar.
Polly van Dijk, voorzitter van de beoordelingscommissie, spreekt van een enorm ingrijpende en zware beslissing, zowel voor de ouders als voor de arts. De commissie stelt dat de arts ‘in redelijkheid’ tot de overtuiging heeft kunnen komen dat sprake was van ondraaglijk, uitzichtloos en onomkeerbaar lijden. “Wij zijn uiteindelijk tot de conclusie gekomen dat de arts zorgvuldig heeft gehandeld,” aldus Van Dijk.
Een van de criteria van de regeling is dat er geen redelijk alternatief voor levensbeëindiging meer is. Andere opties zijn het stoppen van vocht en voeding tot de patiënt overlijdt en palliatieve sedatie. Deze opties waren in dit geval geen beter alternatief, zegt kinderarts en hoogleraar kinderpalliatieve zorg Eduard Verhagen. Hij was betrokken bij deze casus voor steun en advies. ”Je moet als arts ook afwegen: komen we daarmee niet in een veel gecompliceerdere toestand dan we nu zijn? Dit is precies de afweging die de arts in deze casus heeft gemaakt.”
Bij alle sterfgevallen via deze regeling wordt het oordeel van de commissie doorgestuurd naar het Openbaar Ministerie. Het OM kan besluiten de zaak alsnog strafrechtelijk te onderzoeken. “Ik begrijp dat”, zegt Verhagen. “Want in de kern blijft het ingewikkeld dat je het leven beëindigt van iemand die daar niet om vraagt.” Vanwege dit risico op strafrechtelijke vervolging doet Verhagen een beroep op de toetsingscommissie: “Geef jezelf de opdracht om binnen een beperkte termijn dat oordeel te vellen en duidelijkheid te verschaffen aan degene die zich kwetsbaar heeft opgesteld.”
In Nieuwsuur (vanaf min. 5:50) geeft hoogleraar Eduard Verhagen meer toelichting. Ook veel andere media berichten over dit onderwerp, waaronder NOS en Skipr.
